Tłumaczenia inskrypcji z hebrajskiego na język niemiecki: Johannes Reiss/ Der Transkribierer
Tłumaczenie z języka niemieckiego na język polski: Piotr Grodecki / Mikołowskie Towarzystwo Historyczne
MACEWA nr 173
Numeracja macew na nowym cmentarzu żydowskim w Mikołowie pochodzi z inwentaryzacji wykonanej w 2017 roku przez Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN w Warszawie przy współpracy z Mikołowskim Towarzystwem Historycznym.
Copyright: Piotr Grodecki, Mikołowskie Towarzystwo Historyczne
Nagrobek Rebeki (hebr. Rywki), córki Abrahama, 26. Nisan 569 (= środa, 12. kwietnia 1809)
Hebrajska inskrypcja:
|
[1] Tutaj została pochowana |
פ”נ |
|
[2] zaradna kobieta. Jej drogi |
אשת חיל דרכיה |
|
[3] były drogami wdzięku. To ona, Pani |
דרכי נועם היא האשה |
|
[4] Rywka, córka uczonego w Torze Pana Abrahama, |
רבקה בת חבר רי’ אברהם |
|
[5] która zmarła i została pochowana z dobrym imieniem w dniu 26. |
שנפטרה ונקברה בשט כו |
|
[6] Nisan 569 według małej rachuby. |
ניסן תקפ”ט לפ”ק |
|
[7] Niech jej dusza będzie związana w węzełku życia. |
ת’נ’צ’ב’ה |
Uwagi:
Linia 1: Formuła wprowadzająca jest w języku hebrajskim najczęściej skracana: פ”נ = פה נקבר “Tu jest/leży pogrzebana”.
Linia 2a: Księga Przysłów 12:4; 31:10; Księga Rut 3:11 אשת חיל.
Linie 2b/3a: Księga Przysłów 3:17 דְּרָכֶ֥יהָ דַרְכֵי־נֹ֑עַם וְֽכׇל־נְתִ֖יבוֹתֶ֣יהָ שָׁלֽוֹם׃ “Jej drogi są drogami miłymi, a wszystkie jej ścieżki to pokój”
Linia 5: Por. Talmud Babiloński, Traktat Berachot 17a “…Błogosławiony ten, kto … pochowany został z dobrym imieniem …” …אשרי…שנפטר בשם טוב; por. też Babiloński Talmud, Traktat Avot 2:8 “… jeśli posiadł dobre imię, posiadł coś dla siebie” …קנה שם טוב, קנה לעצמו…. Dobre imię w przeciwieństwie do wszystkich innych materialnych i duchowych wartości, wychodzi praktycznie zawsze właścicielowi na dobre i takie pozostaje również po jego śmierci (Hirsch Samson Raphael, Siddur. Israels Gebete, Zürich-Basel 1992, s.443); dz.cyt. Avot 4:7 “… Istnieją trzy korony: korona Tory, korona kapłaństwa, korona królestwa; korona dobrego imienia góruje nad nimi” … שלשה כתרים הן: כתר תורה וכתר כהונה וכתר מלכות: וכתר שם טוב עולה על גביהן.
Linia 6: Zwyczajowy hebrajski skrót לפ”ק zostaje rozwinięty w לפרט קטן (lifrat katan) i znaczy “według małej rachuby”, czyli wartości tysięczne daty nie są zapisywane. W tym konkretnym przykładzie: 569 a nie 5569.
Linia 7: Tak zwana formuła końcowa (“dobre słowo na końcu inskrypcji”) jest właściwie cytatem z 1 Księgi Samuela 25:29, gdzie Abigail zwraca się do Davida: “Niech życie mojego Pana zostanie zawiązane w Węzełku Żywych” וְֽהָיְתָה֩ נֶ֨פֶשׁ אֲדֹנִ֜י צְרוּרָ֣ה ׀ בִּצְר֣וֹר הַחַיִּ֗ים .
Notka biograficzna:
Rywka, córka Abrahama, zmarła i została pochowana 26. Nisan 569 = środa, 12. kwietnia 1809.
Jesteśmy niezmiernie wdzięczni Panu Johannesowi Reissowi, wieloletniemu dyrektorowi Austriackiego Muzeum Żydowskiego w Eisenstadt (Österreichisches Jüdisches Museum in Eisenstadt) za podjęcie współpracy z Mikołowskim Towarzystwem Historycznym w zakresie odczytu inskrypcji hebrajskich na nagrobkach znajdujących się na mikołowskim cmentarzu żydowskim – bardzo dziękujemy!
Tłumaczenie macewy z hebrajskiego na język niemiecki na stronie Der Transkribierer: